ogn. Justyna Kłusewicz i prof. Aleksander Kiryluk
fot. Paweł Cybulski
Mimo opadów deszczu za oknem, w województwie podlaskim wciąż mamy do czynienia z suszą. Choć może się wydawać, że sytuacja się poprawia, eksperci nie mają wątpliwości – obecne opady są zbyt małe, by realnie wpłynąć na stan gleby i poziom wód.
O skali zjawiska i jego konsekwencjach rozmawialiśmy z prof. Aleksandrem Kirylukiem z Politechniki Białostockiej oraz ogn. Justyną Kłusewicz z Państwowej Straży Pożarnej.
Jak wyjaśnia prof. Kiryluk, susza to proces, który rozwija się etapami. Zaczyna się od braku opadów i wysokich temperatur, a następnie prowadzi do spadku poziomu wód w rzekach i ostatecznie do suszy rolniczej. To właśnie z nią mamy dziś do czynienia w regionie. Nawet jeśli pojawiają się opady, są one zbyt niewielkie, by poprawić sytuację – woda w dużej mierze odparowuje, zanim dotrze do systemów korzeniowych roślin.
Problem suszy przekłada się również na rosnące zagrożenie pożarowe. Jak podkreśla ogn. Justyna Kłusewicz, od początku roku strażacy w Podlaskiem interweniowali już setki razy przy pożarach traw i nieużytków. W zdecydowanej większości przypadków ich przyczyną jest człowiek.
Aż 90 procent pożarów traw to efekt celowego działania lub nieostrożności. Dlatego strażacy ponownie apelują i prowadzą kampanię „Stop pożarom traw”, przypominając, że wypalanie jest nie tylko nielegalne, ale przede wszystkim bardzo niebezpieczne. Ogień niszczy ekosystemy, zabija zwierzęta i może szybko się rozprzestrzenić, zwłaszcza na terenach suchych i torfowych, gdzie bywa niezwykle trudny do ugaszenia.
Eksperci zwracają uwagę, że powtarzające się okresy suszy mogą być nową rzeczywistością klimatyczną. Jednym z kluczowych problemów jest brak retencji wody – szybki spływ powierzchniowy sprawia, że nawet większe ilości wody z opadów czy roztopów nie zasilają wód gruntowych.
Rozwiązaniem może być zatrzymywanie wody jak najbliżej miejsca, w którym spada – zarówno poprzez działania systemowe, jak i lokalne, np. tworzenie małych zbiorników retencyjnych czy świadome gospodarowanie wodą w ogrodach.
Warto też pamiętać o podstawowych zasadach bezpieczeństwa podczas wypoczynku na świeżym powietrzu: nie wypalać traw, nie rozpalać ognisk w niedozwolonych miejscach i odpowiednio gospodarować odpadami roślinnymi.
Susza to wyzwanie, które dotyczy nas wszystkich – i które wymaga odpowiedzialnych decyzji każdego dnia.
(pc)
